چرا حقوق متقابل زن و شوهر و فرزندان در خانواده به طور کامل رعایت نمی‌شود؟

یکی از دغدغه‌های رهبر معظم انقلاب اسلامی عدم رعایت کامل حقوق متقابل زن و شوهر و فرزندان است که آن را با سؤال «چرا حقوق متقابل زن و شوهر و فرزندان در خانواده به طور کامل رعایت نمی‌شود؟» مطرح می‌کنند.

حجت‌الاسلام دکتر محمدجواد زنجانی طبسی، امام جمعه موقت و از اساتید حوزه و دانشگاه طبس این پرسش را تبیین کرده و به آن پاسخ می‌گوید.

امام جمعه موقت طبس معتقد است این سؤال رهبر معظم انقلاب اسلامی بسیار کارشناسانه مطرح شده است به طوری که در متن آن سه واژه «زن»، «شوهر» و «فرزندان» که اساس تشکیل نظام مقدس خانواده است وجود دارد.

وی می‌گوید: دین مبین اسلام بر امر ازدواج سفارش و تأکید فراوانی دارد و ازدواج از طریق خواندن عقد (که در تمام ادیان الهی وجود دارد) شکل می‌گیرد و طبیعی است که وقتی عقدی بین دو طرف خوانده می‌شود در پی آن حق و حقوق و نقش‌ها و وظیفه‌هایی به وجود می‌آید.

این استاد حوزه و دانشگاه ادامه می‌دهد: با خواندن عقد، زن و مرد نقش همسری پیدا می‌کنند و پس از تولد فرزند نقش مادری و پدری می یابند که هر یک از این نقش ها خود دارای حقوق و وظایفی است و سؤال مقام معظم رهبری این است که آیا این حقوق به طور کامل رعایت می‌شود؟

وی یادآور می‌شود: در نظام کوچک و مقدس خانواده دو نوع حقوق «مادی» و «معنوی» وجود دارد که به عنوان مثال تأمین مسکن، خوراک، پوشاک و نفقه اعضای خانواده، از حقوق مادی خانواده و وظیفه مرد است، یا مثلاً حفظ حرمت و جایگاه هر یک از اعضای خانواده از حقوق معنوی خانواده است.

زنجانی طبسی خاطر‌نشان می‌کند: با بررسی مختصر حقوق مادی و معنوی خانواده مشخص می شود که یکی از مهمترین معضلات خانواده توجه بیش از اندازه به حقوق مادی و کم‌توجهی نسبت به حقوق معنوی است که این می‌تواند ناشی از عدم آگاهی کامل اعضای خانواده به حقوق متقابل یکدیگر و داشتن توقعات و انتظارات نامعقول از یکدیگر باشد.

وی می‌افزاید: مثلاً براساس روایات اسلام، انتخاب نام نیکو، تربیت نیکو، تعلیم قرآن، فراهم آوردن زمینه ازدواج در زمان مناسب و مشورت با فرزندان از وظایف والدین و حقوق فرزندان است که آگاهی نسبت به این حقوق و وظایف متقابل لازم به نظر می‌رسد.

امام جمعه موقت طبس تصریح می‌کند: باتوجه به اینکه آگاهی نسبت به حقوق متقابل در خانواده باید پس از سن بلوغ باشد، بهترین محل تعلیم این حقوق مراکز دانشگاهی از طریق افزودن دو واحد درسی عمومی مثلاً با عنوان «حقوق متقابل زن و شوهر و فرزندان از منظر اسلام» است که در حال حاضر جای چنین درسی در دروس دانشگاهی خالیست.

وی ادامه می‌دهد: یادآوری مرتب حقوق متقابل در خانواده از طریق رسانه‌ها به ویژه رادیو و تلویزیون در قالب کلیپ ها و صحبت های کوتاه و مختصر نیز بسیار مؤثر است.

این استاد حوزه و دانشگاه یادآور می‌شود: تأکید مدام و آگاهی کامل در رابطه با حقوق متقابل زن و شوهر و فرزندان موجب می‌شود تا این آگاهی در فرد تبدیل به ایمان و باور شده و به دنبال آن عمل هم وجود داشته باشد.